Bệnh sưng rễ bắp cải do nấm: Plasmodiophora brassicae gây ra.
Đây là bệnh phổ biến trên bắp cải trên thế giới và đã được nghiên cứu từ lâu (được Woronin nghiên cứu từ năm 1878).
Điều kiện thích hợp để nấm phát sinh, phát triển là nhiệt độ đất hơi thấp (18-24oC), ẩm độ đất bảo hoà và đất chua (độ pH đất thấp).


Bệnh có thể truyền qua đất, qua cây giống, qua dụng cụ làm đất, qua nước tưới, qua phân hữu cơ lấy từ động vật ăn cây bị bệnh, qua con người (qua giày dép). Bào tử có khả năng tồn tại trong đất nhiều năm, bào tử nằm trên các mảnh vụn cây bị bệnh, trên cây dại. Bệnh có thể gây hại các cây trồng họ hoa thập tự như Cải bắp, Súplơ, Su hào, Cải củ, và các loại cải khác, trong đó cải bắp bị hại nặng nhất. Ngoài ra, nấm còn kí sinh trên các cây hoang dại họ hoa thập tự như cây mù tạc... Vì khả năng tồn tại của bào tử khá lâu, kết hợp với dy ký chủ của nấm khá rộng, lại gây hại bộ phận dưới mặt đất của cây, cho nên việc phòng trừ bệnh này thật sự khó khăn.

Hiện nay, tại các vùng trồng rau của Lâm Đồng, đều đã xuất hiện bệnh này, với mức độ ngày càng nặng dần. Hầu hết người nông dân đều bất lực với việc phòng trị bệnh dù đã sử dụng nhiều loại thuốc. Khi phòng trừ bệnh này, nông dân phải dùng một lượng thuốc lớn để bón vào đất hoặc dùng một số loại thuốc rất đắt trên thị trường để xử lý (Nebijin 0,3DP), vì vậy sản xuất thường bị lỗ (hiện vẫn chưa có thuốc đặc trị với giá thành phù hợp cho sản xuất). Trên thế giới, đã có nhiều nghiên cứu về cách phòng trừ như sử dụng các hoá chất diệt nấm, sử dụng các chế phẩm sinh học..., nhưng kết quả không cao và diệt không triệt để, vì chỉ áp dụng riêng lẻ từng biện pháp.

Để phòng trừ hiệu quả , bà con nông dân cần áp dụng tổng hợp nhiều biện pháp thì mới có kết quả mong muốn. Đặc biệt, cần tuyên truyền vận động thành phong trào trong cộng đồng để phòng trừ. Kiên quyết chống lại những người không theo quy định chung của địa phương hay thôn, xóm, tổ, đội...

Sau đây xin giới thiệu một số biện pháp phòng trừ tổng hợp, để có thể phòng trừ hiệu quả bệnh sưng rễ bắp cải tại địa phương, giảm được chi phí sản xuất:

- Vệ sinh ruộng vườn, gom và tiêu hủy tàn dư bệnh vụ trước (đem chôn, hoặc đốt...), không vứt cây bệnh lên bờ ruộng hoặc vứt xuống sông, suối, không cho gia súc ăn (vì như vậy sẽ làm lây lan nguồn bệnh cho chính ruộng mình và những ruộng của bà con cộng đồng phía dưới).

- Nếu có điều kiện thì cày lật để phơi đất nhằm diệt nguồn bệnh.

- Sử dụng nguồn cây giống của các cơ sở sản xuất giống sạch bệnh (cơ sở sản xuất giống phải đảm bảo xử lý kỹ đất dùng để gieo hạt, xử lý hạt giống trước gieo, sử dụng nguồn nước tưới sạch bệnh...)

- Chú ý sử dụng nguồn nước tưới đảm bảo (dùng nước ngầm là tốt nhất), không để nước chảy tràn từ ruộng này qua ruộng khác khi mưa hay tưới, vệ sinh kỹ dụng cụ làm đất, vệ sinh giày dép sau khi đi vào ruộng bị bệnh...

- Bón tăng lượng phân hữu cơ (các kết quả nghiên cứu trên thế giới cho thấy, đất càng nhiều mùn, ruộng càng ít bệnh).

- Sử dụng phân Calcium Nitrate, bằng cách bón hoặc hoà nước tưới vào gốc cho cây để làm giảm độ chua của đất (đất phải trung tính, các nghiên cứu cho thấy độ chua pH >7,2 là không phù hợp cho bệnh phát triển).

- Phân Calcium Nitrate vừa có tác dụng làm tăng chất lượng rau (giúp bảo quản được lâu và vận chuyển được xa), vừa giúp cây chống chịu sâu bệnh và làm giảm độ chua của đất nhanh chóng, nên khống chế được bệnh sưng rễ. Hiện nay, đã có nhiều người sử dụng loại phân này cho cải bắp và thấy hiệu quả phòng trừ bệnh sưng rễ rất tốt.

- Thường xuyên loại bỏ cây bị bệnh trên ruộng rau và đem tiêu huỷ (không vứt bừa bãi vì đó là nguồn bệnh nguy hiểm).

- Có thể dùng một số loại thuốc trừ nấm có khả năng nội hấp như Saizole 5 SC, Hạt Vàng ,...cũng góp phần hạn chế bệnh.

- Sử dụng Sago Super 3G hoặc Sargent 6G để xử lý đất, nhằm diệt sâu non bọ cánh cứng và diệt các loại gây thương tổn rễ sống trong đất. Chúng đã tạo điều kiện để nấm và một số vi khuẩn dễ dàng xâm nhập.

- Khi đất vườn bị nhiễm bệnh sưng rễ bắp cải nặng, cần phải luân canh với các cây trồng khác họ hoa thập tự (vì nguồn bệnh những ruộng đó sẽ rất lớn, nếu tiếp tục trồng cải bắp, chắn chắn sẽ khó quản lý được bệnh và sản xuất có thể bị lỗ), hoặc chọn vùng đất mới để trồng.

Trên đây là một số biện pháp phòng trừ tổng hợp bệnh sưng rễ bắp cải. Lưu ý phải phát huy cao tinh thần cộng đồng của mọi người, để cùng nhau phòng trừ mới có hiệu quả.